według wytycznych Ministerstwa Zdrowia (22.12.2025 r.)
Zastosowanie diety łatwostrawnej
Dla osób:
1) po zabiegach chirurgicznych;
2) w trakcie rekonwalescencji;
3) w przewlekłym zapaleniu wątroby;
4) w przewlekłym zapaleniu trzustki;
5) w nadpobudliwości jelita grubego, biegunkach;
6) w żywieniu osób w podeszłym wieku;
7) w chorobach zapalnych żołądka; w refluksie żołądkowo-przełykowym;
9) w chorobie wrzodowej żołądka i dwunastnicy;
Krótka charakterystyka
1) dieta łatwostrawna jest modyfikacją diety podstawowej, polegającą m.in. na odpowiednim doborze technik kulinarnych takich jak np. gotowanie w wodzie i na parze łączone z przecieraniem, miksowaniem, rozdrabnianiem mającym poprawić strawność składników odżywczych;
2) wartość energetyczna i odżywcza diety dostosowywana jest do masy ciała i stanu fizjologicznego pacjenta, w oparciu o aktualne normy żywienia dla populacji Rzeczypospolitej Polskiej
3) dieta powinna być różnorodna, urozmaicona pod względem smaku, kolorystyki, konsystencji i strawności potraw oraz obróbki termicznej dieta powinna być prawidłowo zbilansowana i urozmaicona pod kątem udziału grup produktów spożywczych: produktów zbożowych, mlecznych, warzyw i owoców, ziemniaków, produktów mięsnych i ryb oraz tłuszczów;
4) temperatura dostarczanych posiłków gorących powinna wynosić minimum 60○C, natomiast z uwagi na specyfikę diety pacjent może spożywać posiłek przestudzony, o temperaturze zbliżonej do temperatury ciała człowieka;
5) posiłki powinny być podawane 4–5 razy dziennie – regularnie, o stałych porach, zgodnie z zaleceniami lekarza lub dietetyka;
6) w każdym posiłku należy uwzględnić wodę lub napój. Kawa, herbata powinny być przygotowywane bez cukru;
7) dodatek dozwolonych warzyw lub owoców do każdego posiłku z przewagą warzyw – przynajmniej część warzyw i owoców
8) mleko i przetwory mleczne (np. sery, jogurty, kefiry) powinny być podawane co najmniej w 2 posiłkach w ciągu dnia;
9) ryby lub przetwory rybne) należy uwzględnić co najmniej 3 razy w jadłospisie dekadowym;
10). Jedynym tłuszczem zwierzęcym, który zaleca się stosować w niewielkich ilościach, w postaci na surowej jest masło. Podstawowym źródłem tłuszczu w jadłospisie powinny być tłuszcze roślinne – np. olej rzepakowy, lniany, oliwa z oliwek czy miękkie margaryny.
11) zaleca się ograniczenie potraw ciężkostrawnych i wzdymających;
12) dopuszcza się okazjonalne włączenie wybranych produktów świątecznych, związanych z tradycjami narodowymi, pod warunkiem, że są one planowane w umiarkowanych ilościach, a ich skład i sposób przygotowania nie obciąża przewodu pokarmowego (np. unikanie produktów tłustych, smażonych lub ciężkostrawnych dodatków). Wprowadzenie tych produktów powinno być dostosowane do zasad diety łatwostrawnej
Piśmiennictwo:
https://www.gov.pl/web/zdrowie/standard-zywienia–zywienie-dla-zdrowia [dostęp 25.02.2026 r.]
https://www.gov.pl/attachment/62e8b936-7f45-4def-9443-670d7eea2727 [ dostęp 25.02.2026 r.]
