według wytycznych Ministerstwa Zdrowia (22.12.2025 r.)
Zastosowanie diety z ograniczeniem łatwo przyswajalnych węglowodanów
Dla osób:
1) z cukrzycą;
2) z insulinoopornością;
3) z zaburzoną tolerancją glukozy;
4) z hipertriglicerydemią;
5) z chorobami układu sercowo naczyniowego, w tym z miażdżycą;
6) w hiperlipidemiach oraz z przewlekłymi zespołami wieńcowymi
Krótka charakterystyka
1) dieta z ograniczeniem łatwo przyswajalnych węglowodanów jest modyfikacją diety podstawowej. Modyfikacja ta polega na ograniczonej podaży glukozy, fruktozy i sacharozy, zalecane są potrawy o niskim indeksie glikemicznym;
2) wartość energetyczna i odżywcza diety dostosowywana jest do masy ciała i stanu fizjologicznego pacjenta, w oparciu o aktualne normy żywienia dla populacji Rzeczypospolitej Polskiej
3) dieta powinna być różnorodna, urozmaicona pod względem smaku, kolorystyki, konsystencji i strawności potraw oraz obróbki termicznej;
4) należy ograniczyć spożywanie produktów zawierających cukry proste, w tym cukry dodane;
5) głównym źródłem węglowodanów w diecie powinny być produkty zbożowe z pełnego przemiału, należy podawać przynajmniej 2 porcje dziennie produktów zbożowych z pełnego przemiału;
6) należy wybierać produkty o niskim indeksie glikemicznym (IG < 55)
7) dodatek warzyw lub owoców do każdego posiłku z przewagą warzyw – należy podawać przynajmniej 3 porcje warzyw o dużej zawartości błonnika, przynajmniej część warzyw i owoców powinna być serwowana w postaci surowej,
8) mleko i przetwory mleczne ( sery, jogurty, kefiry) powinny być spożywane co najmniej w 2 posiłkach w ciągu dnia;
9) nasiona roślin strączkowych ( soczewica, ciecierzyca, fasola, groch, groszek) należy uwzględnić co najmniej 3 razy w jadłospisie dekadowym;
9) ryby lub przetwory rybne) należy uwzględnić co najmniej 3 razy w jadłospisie dekadowym;
10). Jedynym tłuszczem zwierzęcym, który zaleca się stosować w niewielkich ilościach, w postaci na surowej jest masło. Podstawowym źródłem tłuszczu w jadłospisie powinny być tłuszcze roślinne – np. olej rzepakowy, lniany, oliwa z oliwek czy miękkie margaryny.
11) dopuszcza się okazjonalne włączenie wybranych produktów świątecznych, związanych z tradycjami narodowymi, pod warunkiem, że są one planowane w umiarkowanych ilościach, a ich skład i sposób przygotowania nie obciąża przewodu pokarmowego (np. unikanie produktów tłustych, smażonych lub ciężkostrawnych dodatków).
Piśmiennictwo:
https://www.gov.pl/web/zdrowie/standard-zywienia–zywienie-dla-zdrowia [dostęp 25.02.2026 r.]
https://www.gov.pl/attachment/62e8b936-7f45-4def-9443-670d7eea2727 [ dostęp 25.02.2026 r.]